Dr. Sahib Cəfərov Pediatr, neonatoloq-reanimatoloq

Fəaliyyət sahəsi

Uşaqlarda allergik xəstəliklər

Atopik dermatit, övrə, allergik rinit və astma, çox vaxt eyni uşaqda, illər boyu bir-birini əvəz edərək gedir. Bu qrupda müalicə tək bir resept deyil, uzunmüddətli nəzarətdir.

Hansı vəziyyətlərlə işləyirəm

  • Atopik dermatit — dəri baxımının qurulması, qıcıqlandırıcıların müəyyənləşdirilməsi, alovlanmaların idarəsi.
  • Övrə (urtikariya) — kəskin halın müalicəsi və təkrarlanan formanın araşdırılması.
  • Allergik rinit — mövsümi və il boyu davam edən formalar.
  • Allergik və infeksion-allergik astma — tutmaların qarşısının alınması və kontrolun saxlanması.
  • İnək südü zülalına dözümsüzlük — qidalanmanın yenidən qurulması, hidrolizə olunmuş qarışıqlara keçid, çəki dinamikasının izlənməsi.

Mövsüm və virus amili

Payız-qış aylarında respirator xəstəliklər artdıqca allergik meylli uşaqlarda virus infeksiyaları bronxobstruksiya əlamətləri ilə daha ağır keçir — RS-virus, qripp, paraqripp fonunda tıncıxma və fitverici nəfəs görünə bilər. Belə hallarda ilkin yardım qısamüddətli təsirə malik bronxodilatatorlarla inhalyasiyadır; antibiotikə ehtiyac isə yalnız təsdiq olunmuş bakterial infeksiya olduqda yaranır.

Uzunmüddətli nəzarət niyə vacibdir

Astmada məqsəd tutmanı hər dəfə dayandırmaq deyil, tutmaların baş verməməsidir. Bunun üçün tetikləyicilərin müəyyənləşdirilməsi, ev şəraitinin nəzərdən keçirilməsi, mövsümi hazırlıq və peyvəndləmə (xüsusən qripp əleyhinə) planın bir hissəsidir. Allergik və astmatik uşaqlar mövsümi peyvənd üçün prioritet qrupdur.

Təcili tibbi yardım tələb edən əlamətlər

  • Nəfəsalmanın kəskin çətinləşməsi, danışarkən nəfəsin çatmaması.
  • Dodaq, dil və ya boğaz nahiyəsinin şişməsi, səsin batması.
  • Bədənə yayılan övrə ilə birlikdə qusma, huşun dumanlanması, solğunluq.
  • Bronxodilatatordan sonra vəziyyətin düzəlməməsi.
Ailədə ağır allergiyası olan uşaq varsa: anafilaksiya riski olan hallarda epinefrin (adrenalin) avtoinyektorunun əlçatan olması həyat qurtarıcı ola bilir. Bu barədə həkiminizlə əvvəlcədən danışın: hadisə baş verəndə plan hazır olmalıdır.
Diqqət: 6–24 aylıq uşaqlarda birinci nəsil antihistamin preparatların (məsələn dimedrol, suprastin, tavegil, diazolin tipli) təsadüfi istifadəsi məsləhət deyil: bu yaş qrupunda təhlükəsizlik məsələləri müzakirə olunur. Preparat seçimi həkim tərəfindən aparılmalıdır.

Allergiya haqqında

Uşağın dərisindəki səpki allergiyadırmı?
Hər səpki allergiya deyil. Uşaq yaşında səpkilərin böyük hissəsi virus mənşəlidir, bir qismi isə peyvəndə və ya istiliyə reaksiyadır. Fərqi səpkinin görünüşü, yayılması, müşayiət edən əlamətlər və zaman ardıcıllığı ilə müəyyən edirik: buna görə səpkinin şəklini çəkib gətirmək faydalıdır.
İnək südü zülalına dözümsüzlükdə nə edilir?
Diaqnoz qoyulduqda qidalanma yenidən qurulur: süni qidalanmada tam hidrolizə olunmuş müalicəvi qarışığa keçilir, ana südü ilə bəslənmədə isə anaya müvafiq pəhriz tövsiyə olunur. Bundan sonra çəki artımı və inkişaf dinamikası izlənir: düzgün seçilmiş qarışıqla nəticə adətən qısa müddətdə görünür.
Astma diaqnozu ömürlükdürmü?
Uşaq yaşında obstruksiya hallarının bir hissəsi yaşla azalır və ya keçir. Amma bunu əvvəlcədən bilmək mümkün olmadığı üçün əsas iş vəziyyəti nəzarətdə saxlamaq, residivləri önləmək və uşağın normal fəaliyyətini məhdudlaşdırmamaqdır.

Uşağınız üçün qəbula yazılın

Dr. Sahib Cəfərov — Leyla Medical Center-in aparıcı pediatrı. Xətai rayonu, Yusif Səfərov küçəsi 19, Bakı.